269 MLN ZŁ NA LOKALNE CENTRA CYBERBEZPIECZEŃSTWA. SZANSA DLA SAMORZĄDÓW NA WSPÓLNĄ OCHRONĘ PRZED CYBERATAKAMI

W drugiej połowie lipca ma ruszyć nabór na utworzenie Lokalnych Centrów Cyberbezpieczeństwa. Budżet programu wynosi 269 mln zł. To jedna z największych inicjatyw skierowanych do jednostek samorządu terytorialnego w obszarze ochrony cyfrowej. Program ma pomóc gminom, miastom i powiatom lepiej chronić dane mieszkańców oraz zapewnić ciągłość pracy urzędów. Dla wielu samorządów będzie to także okazja do rozwiązania problemu, z którym zmagają się od lat. Brakuje specjalistów od cyberbezpieczeństwa, a koszty nowoczesnych narzędzi stale rosną. Zamiast budować wszystko samodzielnie, kilka jednostek będzie mogło stworzyć wspólne centrum i korzystać z tych samych kompetencji, usług oraz infrastruktury. To rozwiązanie ma nie tylko zwiększyć poziom bezpieczeństwa, ale także ułatwić spełnienie nowych obowiązków wynikających z przepisów dotyczących krajowego systemu cyberbezpieczeństwa.

 Źródło: Image by freepik

Czym są Lokalne Centra Cyberbezpieczeństwa

Lokalne Centrum Cyberbezpieczeństwa to wspólna jednostka, która będzie świadczyć usługi dla kilku samorządów jednocześnie. Model przypomina funkcjonujące już Centra Usług Wspólnych. Różnica polega na tym, że zamiast obsługi kadrowej lub finansowej centrum będzie odpowiadało za ochronę systemów informatycznych. Przykład jest prosty. Trzy lub cztery sąsiednie gminy mogą wspólnie zatrudnić specjalistów, korzystać z jednego systemu monitorowania zagrożeń i razem reagować na incydenty. Dzięki temu każda z nich zyskuje wyższy poziom ochrony niż wtedy, gdy działa samodzielnie.

Dlaczego?

Cyberataki na administrację publiczną nie są już pojedynczymi zdarzeniami. Coraz częściej ich celem są urzędy, szkoły, jednostki organizacyjne i spółki komunalne. Atak może zablokować dostęp do dokumentów, uniemożliwić obsługę mieszkańców lub doprowadzić do wycieku danych.

Według danych CSIRT NASK w 2025 roku obsłużono ponad 272 tysięcy incydentów cyberbezpieczeństwa. To wzrost o 144 procent w porównaniu z rokiem wcześniejszym. W tym samym czasie Najwyższa Izba Kontroli wskazała, że wiele urzędów nadal nie posiada planów zapewnienia ciągłości działania. Pokazuje to, że sama modernizacja sprzętu nie wystarczy. Potrzebne są także kompetencje i stały nadzór nad bezpieczeństwem.

Jakie wsparcie otrzymają samorządy?

Program przewiduje finansowanie działań, które mają realnie zwiększyć poziom bezpieczeństwa. Samorządy będą mogły organizować wspólny monitoring systemów, korzystać z usług doradczych, prowadzić audyty bezpieczeństwa, przygotowywać polityki ochrony informacji oraz wspólnie kupować sprzęt, oprogramowanie i usługi. Istotnym elementem będą także szkolenia dla pracowników urzędów. To ważna zmiana, ponieważ wiele incydentów zaczyna się od zwykłego kliknięcia w fałszywy link lub otwarcia zainfekowanego załącznika. Nawet najlepsze systemy nie zastąpią świadomego pracownika.

Program Lokalnych Centrów Cyberbezpieczeństwa nie polega wyłącznie na zakupie nowych rozwiązań. Jego celem jest stworzenie trwałego modelu współpracy między samorządami. Dzięki temu nawet mniejsze gminy będą mogły korzystać z wiedzy specjalistów, których samodzielnie nie byłyby w stanie zatrudnić.

Dla mieszkańców oznacza to większą pewność, że urząd będzie działał sprawnie także wtedy, gdy pojawi się próba cyberataku. Dla pracowników oznacza lepsze wsparcie, jasne procedury i większe bezpieczeństwo podczas codziennej pracy.

Źródła:

Serwis Samorządowy PAP; 269 mln zł dla JST na Lokalne Centra Cyberbezpieczeństwa. Nabór w lipcu
Portal Funduszy Europejskich; Nabory z Funduszy Europejskich w lipcu 2026 roku

ITwiz; Ruszają Lokalne Centra Cyberbezpieczeństwa. 269 mln zł dla integratorów i dostawców

AI ACT- Niniejszy tekst i/lub grafika zostały wygenerowane lub poprawione przy użyciu narzędzi SI, oraz opracowane przez człowieka.